Tại Petit Palais, Paris, một triển lãm quy mô lớn vừa khai mạc nhằm tôn vinh Charles Frederick Worth – cha đẻ của Haute Couture, đồng thời là người đặt nền móng cho hệ thống thời trang hiện đại.
Haute Couture là gì?
“Haute Couture” trong tiếng Pháp nghĩa là “may mặc cao cấp”. Đây là những bộ trang phục được làm hoàn toàn thủ công, đo ni đóng giày cho từng khách hàng trên chất liệu thượng hạng, kết hợp kỹ thuật điêu luyện và tính nghệ thuật tuyệt đối.
Haute Couture không đơn thuần là quần áo, mà nó thể hiện cho địa vị và quyền lực. Ngày nay, Haute Couture vẫn là đỉnh cao của ngành thời trang, chỉ dành cho số ít các nhà mốt đủ tiêu chuẩn do Chambre Syndicale de la Haute Couture (Paris) công nhận.
Người khai sinh Haute Couture
Giữa thế kỷ XIX, Charles Frederick Worth một thợ may thiên tài người Anh đã biến Paris thành trung tâm thời trang thế giới khi sáng lập nên Haute Couture. Ông đặt ra những nguyên tắc chưa từng có: nhà thiết kế quyết định chất liệu, màu sắc, kiểu dáng; khách hàng trao trọn quyền sáng tạo cho couturier.
Cảm hứng của Worth đến từ vợ ông, Marie Vernet Worth, vừa là nàng thơ, vừa là người mẫu sống đầu tiên trong lịch sử thời trang.
Chiếc váy crinoline trắng Worth may riêng cho vợ để giới thiệu sản phẩm đã mở đầu cho cả một kỷ nguyên mới. Không lâu sau, ông chinh phục hoàng hậu Eugénie de Montijo – vợ Napoleon III, rồi lan rộng ảnh hưởng tới khắp châu Âu và cả châu Á. Từ đó, trang phục Worth trở thành biểu tượng của địa vị và quyền lực nữ giới.
Worth là người tiên phong tạo ra mô hình mà ngành thời trang vẫn duy trì đến nay:
- Giới thiệu bộ sưu tập theo mùa (xuân/hè và thu/đông).
- Mỗi mẫu váy đều mang nhãn maison – một hình thức “thương hiệu” đầu tiên.
- Phát hành rập cắt (pattern) để kiểm soát việc sao chép.
Nhà văn Émile Zola từng ca ngợi: “Người thợ may thiên tài mà trước ông, các nữ hoàng phải cúi mình.”
Triển lãm tại Petit Palais
Triển lãm “Worth: Inventer la Haute Couture” đưa khách tham quan trở lại Paris thế kỷ XIX, tái hiện không gian atelier 7 rue de la Paix cùng những kiệt tác từng tỏa sáng trong vũ hội Hoàng gia.
Khách có thể chiêm ngưỡng váy áo của Nữ công tước Devonshire tại lễ kỷ niệm Nữ hoàng Victoria hay các tuyệt phẩm dành cho Hoàng hậu Elisabeth xứ Áo (Sissi). Những đường xếp nếp tinh xảo, chất liệu nhung thêu chỉ vàng, ngọc trai, pha lê, cùng dáng váy tournure đặc trưng… vẫn khiến người xem hôm nay choáng ngợp.
Ngoài các tác phẩm, triển lãm cũng tái hiện di sản của Worth: hệ thống bộ sưu tập theo mùa, nhãn maison gắn trên từng thiết kế và việc kiểm soát bản quyền bằng rập cắt – nền tảng của thời trang hiện đại.
“Worth: Inventer la Haute Couture” là hành trình tìm về quá khứ, đồng thời còn là lời nhắc nhở: Haute Couture ra đời từ tình yêu, niềm đam mê và khát vọng sáng tạo vượt mọi giới hạn. Nhờ Charles Frederick Worth, Haute Couture từ “giấc mơ của Paris” đã trở thành chuẩn mực tối thượng của thời trang thế giới – một di sản bất tử mà mọi thế hệ nhà thiết kế đều khao khát chạm tới.
